Antineoplastic — vinca alkaloid (mitotic inhibitor)

Vinblastine

วินบลาสทีน

ชื่อทางการค้า · Velban, Velbe

กลไกการออกฤทธิ์ · Mechanism

vinca alkaloid จับ tubulin ยับยั้งการสร้าง mitotic spindle หยุดเซลล์ที่ระยะ metaphase; เป็นหลักของโปรโตคอล mast cell tumor — neurotoxic น้อยกว่า vincristine แต่กดไขกระดูกมากกว่า

ข้อบ่งใช้ · Indications

mast cell tumor (เกรดสูง/แพร่กระจาย คู่ prednisolone หรือ toceranib), lymphoma และมะเร็งอื่น ในสุนัข — ยาหลักของโปรโตคอล MCT^{[1] [2]}

ข้อห้ามใช้ · Contraindications

⚠️ ยาเคมีบำบัด PPE; ⚠️ vesicant รุนแรง (extravasation = เนื้อตาย — ต้องสาย IV ที่แน่นอน); กดไขกระดูก (neutropenia dose-limiting); ปรับในตับบกพร่อง^{[1] [2]}

ขนาดยา · Dosage

Species	Indication	Route	Dose	Cite
canine	Mast cell tumor (with prednisolone) — specialist	IV	2 mg/m² IV สัปดาห์ละครั้ง 4 ครั้งแรก แล้วทุก 2 สัปดาห์อีก 4 ครั้ง (โปรโตคอล 12 สัปดาห์) — ⚠️ oncology only, IV แน่นอนตรวจ CBC ก่อนทุกรอบ; MTD ~3.5 mg/m² (พิษสูงขึ้น)	^{[1] [2]}

ผลข้างเคียง · Side effects

กดไขกระดูก (neutropenia เด่น), GI upset, vesicant injury หากรั่วออกนอกเส้น; neurotoxicity น้อยกว่า vincristine^[2]

การติดตามผู้ป่วย · Monitoring

ตรวจ CBC ก่อนทุกรอบ (neutrophil nadir ~7 วัน); ตรวจตำแหน่งให้ยาว่าไม่รั่ว^[1]

References

1guideline · Vinblastine chemotherapy protocol — Veterinary Society of Surgical Oncology, 2024upstream ↗VSSO chemotherapy protocol reference.
2paper · Efficacy of Vinblastine for Treatment of Canine Mast Cell Tumors (Rassnick, JVIM 2008), 2023upstream ↗Peer-reviewed canine MCT vinblastine study.
3monograph · Vinblastine — Wikipedia, 2026upstream ↗Tertiary cross-check for class + mechanism. CC BY-SA 4.0. Not sole authority.