Trimethoprim-Sulfamethoxazole

ยาผสมที่ยับยั้งการสร้าง folate ของแบคทีเรียแบบต่อเนื่อง 2 จุด: sulfonamide ยับยั้ง dihydropteroate synthase และ trimethoprim ยับยั้ง dihydrofolate reductase จึงออกฤทธิ์ bactericidal เมื่อใช้ร่วมกัน; ครอบคลุมเชื้อกว้างและโปรโตซัว (เช่น coccidia)

• ติดเชื้อแบคทีเรียวงกว้าง (ทางเดินปัสสาวะ ทางเดินหายใจ ผิวหนัง ต่อมลูกหมาก) และโรคโปรโตซัวบางชนิด เช่น coccidiosis^{[6] [3]}

• ห้ามใช้ในสัตว์ที่แพ้ sulfonamide, มีภาวะตับ/ไตบกพร่องรุนแรง, เกล็ดเลือดต่ำ หรือโรคเลือด; ระวังในพันธุ์ Doberman (เสี่ยงแพ้ sulfonamide สูง)^[3]

• ⚠️ ในสุนัข: สัมพันธ์กับการเกิดภาวะตาแห้ง (keratoconjunctivitis sicca, KCS) โดยเฉพาะเมื่อใช้นาน — เฝ้าระวังตาแดง ขี้ตามาก กระพริบตาถี่ หรือหรี่ตา; อาการอื่น: อาเจียน เบื่ออาหาร ถ่ายเหลว น้ำลายไหล, ภาวะภูมิแพ้ และผลต่อเลือด^{[1] [3]}

• ตรวจการสร้างน้ำตา (Schirmer tear test) เป็นระยะเมื่อใช้ยานาน; เฝ้าระวังภาวะเลือด (CBC) เมื่อใช้ระยะยาว^[1]

1. 1paper · Development of keratoconjunctivitis sicca in dogs treated with trimethoprim-sulfonamide: a VetCompass Australia study, 2026upstream ↗Peer-reviewed (J Vet Intern Med) evidence linking TMS to KCS (dry eye) in dogs. Cited for the KCS warning.
2. 2monograph · Co-trimoxazole — Wikipedia, 2026upstream ↗Tertiary cross-check for class, mechanism, brand names. CC BY-SA 4.0. Not sole authority for any clinical claim.
3. 3regulatory-database · Trimethoprim-Sulfamethoxazole — NLM DailyMed (FDA Structured Product Labeling), 2025upstream ↗c/077dd26c…8637Cross-checked source: FDA-approved labeling. Search by name returns relevant product labelings.
4. 4guideline · ATC J01EE01 — Trimethoprim and sulfamethoxazole (Co-trimoxazole), 2025upstream ↗c/ef5dee5e…02e2Cross-checked source: WHO Collaborating Centre ATC/DDD index. Authoritative drug classification.
5. 5monograph · Trimethoprim-Sulfamethoxazole — PubChem search, 2025upstream ↗c/726b1a49…26b4Cross-checked source: chemical structure, identifiers, pharmacology summary. Faculty review fills exact CID.
6. 6guideline · WHO Model List of Essential Medicines (22nd List, 2021), 2021upstream ↗c/71030c79…53ebCross-checked source: drug appears on WHO EML — WHO recognizes its place in basic healthcare.
7. 7guideline · WSAVA Therapeutic Guidelines Group — Library on Responsible Antimicrobial Use and AMR Prevention (2023), 2023upstream ↗c/29f7ea6e…65f1Cross-checked source: WSAVA TGG framework for prudent antibiotic use in companion animals (PDF, stable URL).