source
CUVETSMO · verified vet knowledge

Antiprotozoal — diaminopyrimidine (folate antagonist)

Pyrimethamine

ไพริเมทามีน

ชื่อทางการค้า · Daraprim

กลไกการออกฤทธิ์ · Mechanism

ยับยั้ง dihydrofolate reductase ของโปรโตซัว ขัดขวางการสร้างกรดโฟลิก ใช้รักษา toxoplasmosis, neosporosis และ EPM (มักร่วม sulfonamide แบบ synergistic)

ข้อบ่งใช้ · Indications

  • โรค Toxoplasma, Neospora ในสุนัข/แมว และ EPM ในม้า — ให้ร่วม sulfonamide (potentiated) และเสริม folinic acid[2][3]

ข้อห้ามใช้ · Contraindications

  • ⚠️ กดไขกระดูก (anemia/leukopenia/thrombocytopenia จากการต้านโฟเลต) — เสริม folinic acid (leucovorin) และติดตาม CBC; ห้ามในสัตว์ตั้งท้อง (teratogenic)[2][3]

ขนาดยา · Dosage

SpeciesIndicationRouteDoseCite
canineToxoplasmosis / neosporosis (with sulfonamide)PO0.5–1 mg/kg PO วันละครั้ง ร่วม sulfonamide + folinic acid (นานหลายสัปดาห์)[3][2]
equineEPM (with sulfadiazine)PO1 mg/kg PO วันละครั้ง ร่วม sulfadiazine นานหลายเดือน[3]

ผลข้างเคียง · Side effects

  • กดไขกระดูก, เบื่ออาหาร/อาเจียน, ซึม; ลดลงได้ด้วยการเสริม folinic acid[3][4]

References

  1. 1regulatory-database · WHO ATC/DDD Index — Pyrimethamine (P01BD01), 2026upstream ↗WHO Anatomical Therapeutic Chemical classification. Authoritative for class + INN.
  2. 2package-insert · Pyrimethamine — DailyMed (FDA label), 2026upstream ↗FDA structured product label (human or veterinary). Authoritative for indications, contraindications, labeled use.
  3. 3textbook · Plumb's Veterinary Drug Handbook, 10th Edition. Plumb DC, 2023, 10thupstream ↗Standard veterinary drug reference. Species doses cross-checked against this handbook.
  4. 4monograph · Pyrimethamine — Wikipedia, 2026upstream ↗Tertiary cross-check for class + mechanism + ATC code. CC BY-SA 4.0. Not sole authority.

More from this class

Antiparasitics

Version 1, อัปเดต 2026-06-07, slug pyrimethamine

Changelog (1)
  • v12026-06-07New entry — clinical content compiled from cited authoritative sources (WHO ATC / FDA label / Plumb’s), cross-checked. Every statement cited. Reviewed by palmzamak2547. Pending faculty canonical signature.